Γουέιτζερ. Ναυάγιο, ανταρσία φόνος - David Grann

[εικόνα: book_serotonin]

Γουέιτζερ. Ναυάγιο, ανταρσία φόνος - David Grann

Στις 23 Αυγούστου 1740, ύστερα από σχεδόν έναν χρόνο ατυχιών και καθυστερήσεων, ο στολίσκος, αποτελούμενος από πέντε πολεμικά πλοία, με αρχιπλοίαρχο τον Τζωρτζ Άνσον, έλαβε το σήμα να λύσει τους κάβους και να κινηθεί εναντίον του πολεμικού στόλου των Ισπανών. Όπως όλοι φυσικά οι πόλεμοι χρειάζονται μια πρόφαση, ώστε να δικαιολογήσουν στην κοινή γνώμη τις ειδεχθείς πράξεις, έτσι και αυτός δεν στερούνταν προσχήματος.

«Το αυτί του Τζένκινς» ήταν λοιπόν η επίφαση αυτής της εκστρατείας ενώ τα βαθύτερα αίτια βρίσκονται στα αποικιοκρατικά, οικονομικά και πολιτικά συμφέροντα των Βρεττανών. Όμως η ιστορία αυτού του στολίσκου, και ειδικά του Πλοίου της Αυτού Μεγαλειότητας Γουέιτζερ, δεν έμελλε να έχει την τύχη με το μέρος της.

Δύο ολόκληρα χρόνια μετά τον απόπλου ένα διαλυμένο, μισοβυθισμένο πλοιάριο, με τριάντα εξαθλιωμένους, στα πρόθυρα του θανάτου επιβάτες, ξεβράστηκε στις ακτές τις Βραζιλίας. Δήλωσαν πως ήταν οι ναυαγοί και μοναδικοί επιζώντες του Γουέιτζερ, το οποίο βυθίστηκε στο – ίσως – πιο αφιλόξενο νησί της Παταγονίας. Έξι μήνες αργότερα, μια μισοκατεστραμμένη βάρκα εμφανίστηκε στις ακτές της Χιλής. Οι τρείς αποστεωμένοι άνδρες δήλωσαν και αυτοί επιζώντες του Γουέιτζερ. Ταυτόχρονα κατηγόρησαν τους άλλους τριάντα για ανταρσία. Ποιος έλεγε την αλήθεια;

Ο συγγραφέας και ερευνητής δημοσιογράφος Ντέιβιντ Γκραν, επιχειρεί, με το εξαιρετικό «Γουέιτζερ. Ναυάγιο, ανταρσία φόνος» να φωτίσει τις σκοτεινές πτυχές αυτής της τόσο απίστευτης ιστορίας. 

Η πολυετή έρευνα του έφερε στο φως μια πληθώρα τεκμηρίων που περιγράφουν γλαφυρά το ζοφερό ταξίδι του στολίσκου και το ολέθριο τέλος του Γουέιτζερ. Ο συγγραφέας βυθίστηκε στις καταγραφές των ημερολογίων καταστρώματος, προσπάθησε να εκμαιεύσει την αλήθεια μέσα από τις προσωπικές αφηγήσεις των ναυτών σε ημερολόγια και επιστολές, να διακρίνει τα αμυδρά ίχνη της ιστορίας από τα ναυτολόγια, αυτά που κρυβόταν πίσω από τα πρακτικά του ναυτοδικείου.

Όλοι οι εμπλεκόμενοι σε αυτή την υπόθεση είχαν κάτι να πούνε και κάτι να κρύψουν. Όλοι ήταν αθώοι μα ταυτόχρονα και ένοχοι. Μα πάνω απ’ όλα ήταν άνθρωποι που βρέθηκαν στην χειρότερη των καταστάσεων, αυτή που ξυπνά αρχέγονα ένστικτα και μεταμορφώνει ένα πολιτισμένο όν σε κάτι άλλο. Κάτι πιο μοχθηρό. Και μέσα από αυτόν τον κυκεώνα των αντικρουόμενων μαρτυριών, εμποτισμένων με το αβάσταχτο μαρτύριο που έζησαν αυτοί οι άνδρες ο συγγραφέας απέδωσε με την αντικειμενικότητα και τον ρεαλισμό που διακρίνει τους ερευνητές τους είδους, όλες τις πτυχές της υπόθεσης, αφήνοντας στην διακριτική ευχέρεια του αναγνώστη την τελική κρίση των συμβάντων.

Αν και το βιβλίο βρίθει από βιβλιογραφικές αναφορές που το κάνουν να θυμίζει ακαδημαϊκό σύγγραμμα, ταυτόχρονα δεν χάνει την λογοτεχνικότητά του. Πράγματι οι περιγραφές της Νήσου Γουέιτζερ εμπλουτίστηκαν με τις εμπειρίες του συγγραφέα από το ταξίδι του στην περιοχή. Η σκληρή ζωή σε ένα ξύλινο καράβι της εποχής περιγράφεται με δεινή ακρίβεια, η μανία της θάλασσας ζωντανεύει στις σελίδες και παρασέρνει των αναγνώστη σε ένα συναρπαστικό ταξίδι στο πιο άγριο σημείο των ωκεανών. Ταυτόχρονα η γνώση πως όλες οι πληροφορίες έχουν αντληθεί από ημερολόγια θαλασσοπόρων που ταξίδεψαν υπό αυτές τις συνθήκες αυτομάτως δίνει μια άλλη διάσταση στην αφήγηση.

Αυτό όμως που συγκλονίζει είναι ο σταδιακός εκφυλισμός της ανθρώπινης φύσης υπό το κράτος της εξαθλίωσης, της πείνας και της απόγνωσης. Η στυγνή αποκάλυψη αυτής της μεταμόρφωσης, δίνει στον αναγνώστη κάτι παραπάνω από μια απλή εξιστόρηση των γεγονότων. Τον κάνει κοινωνό της ιστορίας του Πλοίου της Αυτού Μεγαλειότητας Γουέιτζερ, οδηγώντας τον ταυτόχρονα σε μια αναπόφευκτη ενδοσκόπηση. Μια περιήγηση, μέσα από μια ναυτική περιπέτεια, στις πιο σκοτεινές γωνιές της ανθρώπινης φύσης.

Συγκλονιστικό! 

Γνωρίστε τον συγγραφέα

David Grann

[φωτογραφία: Grace Ann Leadbeater | Wall Street Journal]

Ο David Grann (1967) είναι συγγρα­φέας και ερευνητής δημοσιογράφος στο περιοδικό The New Yorker. Έχει βραβευτεί, μεταξύ άλλων, με το Edgar Allan Poe Award και το George Polk Award. Το βιβλίο του Killers of the Flower Moon [= Οι δολοφόνοι του ανθισμένου φεγγαριού (Λαβύρινθος, 2019)] ήταν φιναλίστ για το National Book Award. Άλλα βιβλία του: The Lost City of Z, The White Darkness, The Devil and Sherlock Holmes. Από το ΔΩΜΑ κυκλοφορεί το Γουέιτζερ: Ναυάγιο, ανταρσία, φόνος (2023).

[πηγή:domabooks.gr]